Dawna Kultura Warszawy

Teatr Eldorado – zapomniany zespół uliczny/uliczno-sceniczny w getcie warszawskim

Teatr Eldorado był jednym z najciekawszych, a dziś już niemal zapomnianych, teatrów działających w getcie warszawskim. Powstał w grudniu 1940 roku przy ulicy Dzielnej 1 i był pierwszą oficjalnie otwartą sceną w odizolowanej dzielnicy. Jego inauguracją była premiera rewii „In Rejdł” – barwnego spektaklu łączącego piosenki, skecze, taniec i jednoaktówki. Eldorado szybko stało się miejscem, do którego mieszkańcy przychodzili po chwilę wytchnienia od codziennych dramatów.

Repertuar teatru opierał się głównie na lekkiej, rozrywkowej formie – operetkach, rewiowych skeczach i popularnych piosenkach. Co miesiąc pojawiała się nowa sztuka, a przez niespełna dwa lata działalności wystawiono około 20 premier i dziesiątki przedstawień. Wśród wykonawców byli znani przedwojenni aktorzy i piosenkarze, którzy w trudnych warunkach getta wciąż starali się utrzymywać kontakt z publicznością.

Eldorado wyróżniało się tym, że pozwalało choć na chwilę zapomnieć o brutalnej rzeczywistości. Widzowie, wchodząc do sali, przenosili się w inny świat – pełen muzyki, śmiechu i kolorowych strojów. Choć poziom artystyczny nie zawsze był wysoki, to właśnie ta odrobina radości i normalności miała największą wartość.

Działalność Eldorado była formą duchowego oporu. Sztuka i kultura stawały się narzędziem podtrzymywania morale, przypomnieniem, że nawet w obliczu zagłady człowiek zachowuje potrzebę tworzenia i dzielenia się pięknem. Teatr zakończył działalność w lipcu 1942 roku, kiedy rozpoczęła się wielka akcja likwidacyjna getta. Wraz z nim zniknęło jedno z ostatnich miejsc, w których warszawscy Żydzi mogli poczuć odrobinę wolności.